Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026
Το Τομεακό Συμβούλιο Αιτωλοακαρνανίας της ΚΝΕ, σε ειδική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 21 Νοέμβρη, στη παλαιά Δημοτική Αγορά Αγρινίου, έγινε η παρουσίαση του βιβλίου «Ποιός βοήθησε τον Χίτλερ;» του Ιβάν Μ. Μαΐσκι, με ομιλητή το μέλος του Κεντρικού Συμβουλίου της ΚΝΕ, Νίκο Καραγιάννη.
Το βιβλίο του Ιβάν Μιχαΐλοβιτς Μάισκι, Σοβιετικού πρέσβη στη Μεγάλη Βρετανία την κρίσιμη ιστορική περίοδο 1932 - 1943 είναι απαραίτητο να διαβαστεί και να διαδοθεί πλατιά, γιατί αποτελεί μια σπουδαία ιστορική πηγή, που παρουσιάζει τις εκτιμήσεις και τις μαρτυρίες ενός στελέχους της σοβιετικής εξωτερικής πολιτικής, που βρέθηκε στο επίκεντρο, στην καρδιά των εξελίξεων πριν ξεσπάσει ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος.
Το βιβλίο του αποτελεί αντικειμενικά μια απ' τις σημαντικές πηγές αναφοράς για την καταγραφή της μελέτης αυτής της σημαντικής περιόδου. Ταυτόχρονα, η συγκεκριμένη έκδοση της «Σύγχρονης Εποχής» συμβάλλει στην αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας, στον αντίποδα της αστικής επιχείρησης για την αναθεώρηση και παραχάραξη της Ιστορίας.
Στον χαιρετισμό της το μέλος της Τομεακού Συμβουλίου Αιτωλοακαρνανίας της ΚΝΕ, Νίκη Μπερερή ανέφερε τα εξής:
Σύντροφοι και φίλοι, σας καλωσορίζουμε στη βιβλιοπαρουσίαση του βιβλίου «Ποιος βοήθησε τον Χίτλερ;» του Ιβάν Μ. Μαΐσκι, των εκδόσεων «Σύγχρονη Εποχή», που διοργανώνει η Τομεακή Οργάνωση Αιτωλοακαρνανίας της ΚΝΕ.
Η σημερινή μας βιβλιοπαρουσίαση επιδιώκουμε να δώσει συνέχεια στο πλούσιο πολιτικό πρόγραμμα της Τομεακής Οργάνωσης, να συμβάλλει στον ιδεολογικό και πολιτικό εξοπλισμό των μελών και φίλων της ΚΝΕ, να γνωρίσουν την ιστορική αλήθεια, να έρθουν σε επαφή με τις εκδόσεις της Σύγχρονης Εποχής, το μαρξιστικό πολιτικό βιβλίο, τη λογοτεχνία, στοιχεία απολύτως απαραίτητα για τη δράση μας.
Το βιβλίο αναδεικνύεται ακόμη πιο επίκαιρο σήμερα, όπου η αστική τάξη και η κυβέρνηση της ΝΔ, μέσα και στις συνθήκες της πολεμικής εμπλοκής και προετοιμασίας, έβγαλαν από τις τρύπες τους, τους φασίστες, τα μαντρόσκυλα του συστήματος.
Ως γνήσια τσιράκια του συστήματος αμολήθηκαν για να υπηρετήσουν τη μόνιμη λογική "τα κεφάλια μέσα". Έτσι και στα σχολεία του Αγρινίου είναι οι πρώτοι που θέλουν να βάλουν εμπόδια στην οργάνωση των μαθητών, στη μαχητική δράση και κινητοποίηση, στον αγώνα για λεφτά για τη Παιδεία και όχι για τους πολέμους.
Όμως γνωρίζουμε μέσα και από την ιστορία του κινήματος ότι η πάλη ενάντια στο φασισμό για να είναι ουσιαστική και γνήσια αντιφασιστική πρέπει να είναι και πάλη ενάντια στις αιτίες και το σύστημα που τον γεννά τον καπιταλισμό.
Θέλουμε να ανοίξει μια πλούσια συζήτηση και η σημερινή εκδήλωση να αποτελέσει αφορμή για χτίσιμο βιβλιοθήκης με τις εκδόσεις της «Σύγχρονης Εποχής».
Η ομιλία - εισήγηση του μέλους του Κεντρικού Συμβουλίου και επικεφαλή της Ιδεολογικής Επιτροπή της ΚΝΕ, Νίκου Καραγιάννη:
«Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Η παρουσίαση της συγκεκριμένης έκδοσης δεν θα μπορούσε να έρθει σε πιο κατάλληλη περίοδο. Μια περίοδος όπου σε όλη την Ευρώπη παρατηρείται η άνοδος ακροδεξιών και εθνικιστικών δυνάμεων, μια περίοδος όπου δυναμώνουν τα τύμπανα του πολέμου, τα “πολεμικά καλέσματα" απέναντι στους εργαζόμενους και την νεολαία για "δύσκολους χειμώνες”, δηλαδή για να βάλουν πλάτη στα δύσκολα θυσιάζοντας τις ανάγκες τους, ακόμα και τις ζωές τους. Στην χώρα μας παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα την προσπάθεια να διεισδύσει το φασιστικό δηλητήριο ιδιαίτερα στα μυαλά των μαθητών ενώ είδηση που χιλιοπαίχτηκε από τα συστημικά ΜΜΕ ήταν η αποφυλάκιση και η ίδρυση νέου κόμματος από τον καταδικασμένο ναζί εγκληματία Ηλία Κασιδιάρη.
Το τελευταίο διάστημα βλέπουμε τις φασιστικές δυνάμεις να βγαίνουν από την τρύπα τους βάζοντας στο στόχαστρο τον εχθρό τους, τους κομμουνιστές και το οργανωμένο εργατικό κίνημα. Μέσα στην νύχτα τόλμησαν να επιτεθούν σε συντρόφισσα μαθήτρια στην Πάτρα για να εκφοβίσουν την πρωτοπόρα δράση της, συνάντησαν όμως την αντίσταση και αντίδραση των φοιτητών, των μαθητών, του πατραϊκού λαού.
Μαζί με τα παραπάνω κανείς μπορεί να δει την υποκριτική ανησυχία ορισμένων, όπως κύκλοι εντός της ΕΕ, αστικές πολιτικές δυνάμεις που ρίχνουν “κροκοδείλια δάκρυα" για την άνοδο των νεοφασιστικών και εθνικιστικών δυνάμεων. Είναι οι ίδιες δυνάμεις που ως σταθερά τους έχουν την θεωρία των δυο άκρων, την ταύτιση φασισμού και κομμουνισμού, αυτών που βαφτίζουν προκλητικά την 9η Μάη, την ημέρα της Μεγάλης Αντιφασιστικής Νίκης των λαών ως μέρα της Ευρώπης. Αυτοί έχουν ορίσει την 23η Αυγούστου ως ημέρα μνήμης των θυμάτων του ολοκληρωτισμού. Διόλου τυχαία αφού στις 23 Αυγούστου 1939, υπογράφτηκε ανάμεσα στην ΕΣΣΔ και τη Γερμανία το Σύμφωνο Μη Επίθεσης, που έμεινε στην ιστορία ως Σύμφωνο Μόλοτοφ - Ρίμπεντροπ, από τα ονόματα των υπουργών Εξωτερικών των δύο χωρών.
Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Σήμερα η κύρια λογική που αξιοποιεί και κτίζει η αστική τάξη και τα επιτελεία της και που δίνει αέρα στα πανιά της φασιστικής δράσης ακούει στο όνομα θεωρία των δυο άκρων. Μια θεωρία που είναι είναι βαθιά επικίνδυνη καθώς επιχειρεί να συσκοτίσει τη βασική αντίθεση της καπιταλιστικής κοινωνίας, την αντίθεση ανάμεσα στην αστική και την εργατική τάξη. Ταυτίζει τις φασιστικές δυνάμεις με τους μόνους συνεπείς, πραγματικούς αντιπάλους τους, τους κομμουνιστές και το ταξικά προσανατολισμένο συνδικαλιστικό εργατικό κίνημα, που στοχεύουν στην εξάλειψη της αιτίας που γεννά το φασιστικό ρεύμα, των εκμεταλλευτικών καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής στο μονοπωλιακό καπιταλισμό, Ταυτίζοντας την ναζιστική, εγκληματική δράση με την πρωτοπόρα δράση των κομμουνιστών το αστικό κράτος και τα κόμματά του προετοιμάζουν το έδαφος για μια ευρύτερη επίθεση απέναντι στο ΚΚΕ και στο εργατικό λαϊκό κίνημα, για να παρθούν μέτρα περιορισμού ακόμη και απαγόρευσης της δράσης του. Κάτι το οποίο ισχύει σε πολλές χώρες της ΕΕ όπου την ίδια ώρα που βαδίζουν ανενόχλητες οι φασιστικές οργανώσεις ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις όπως στην Ουκρανία εντάσσονται και επίσημα στους μηχανισμούς του αστικού κράτους όπως στην αστυνομία και τον στρατό, απαγορεύονται τα κομμουνιστικά σύμβολα και η κομμουνιστική ιδεολογία, οι σύντροφοί μας δικάζονται και διώκονται.
Τα λόγια του Έρνεστ Χέμινγουεϊ, ενός από τους σημαντικότερους Αμερικανούς συγγραφείς του 20ού αιώνα ότι “Κάθε άνθρωπος που αγαπά την ελευθερία χρωστά στον Κόκκινο Στρατό περισσότερα απ' ό,τι μπορεί ποτέ να πληρώσει” συμπυκνώνουν την καθοριστική προσφορά του πρώτου εργατικού κράτους στην ιστορία της ανθρωπότητας, της Ένωσης Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (ΕΣΣΔ), στο τσάκισμα του φασισμού ναζισμού στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και συνδέονται άμεσα με την έκδοση που παρουσιάζουμε. Είναι σημάδι ότι τους κομμουνιστές με τους φασίστες τους χωρίζει μια κόκκινη γραμμή που έχει χαραχτεί με αίμα.
Τι έχει, ωστόσο, να μας προσφέρει η συγκεκριμένη έκδοση;
Η συμβολή της έκδοσης
Το βιβλίο που παρουσιάζουμε σήμερα αποτελεί ένα σημαντικό ιστορικό ντοκουμέντο για τις αιτίες και την πορεία προς τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Άλλωστε ο ίδιος ο συγγραφέας, ο Ιβάν Μάισκι ήταν πρέσβης της Σοβιετικής Ένωσης στη Μεγάλη Βρετανία κατά το διάστημα 1932-1943 και στο βιβλίο του παρουσιάζει με συγκεκριμένα στοιχεία την στάση που κράτησαν την περίοδο πριν την έναρξη του Β' ΠΠ απέναντι στη ναζιστική Γερμανία και στη φασιστική Ιταλία οι μεγάλες "δημοκρατικές δυνάμεις" της εποχής, δηλαδή η Αγγλία, η Γαλλία και οι ΗΠΑ.
Από αυτή την άποψη η συγκεκριμένη έκδοση συμβάλλει στην αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας σχετικά με το ποιοι ευθύνονται για τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο και αποτελεί όπλο απέναντι στην προσπάθεια παραχάραξης και διαστρέβλωσης της ιστορίας καθώς και στις προσπάθειες που κάνει σήμερα η κυρίαρχη τάξη να παρουσιάσει την ΕΣΣΔ ως υπεύθυνη για το αιματοκύλισμα της ανθρωπότητας εκείνα τα χρόνια. Ιδιαίτερα αποδομεί την προπαγάνδα της αστικής τάξης και των επιτελείων της περί συνεργασίας της ναζιστικής Γερμανίας και της Σοβιετικής Ένωσης μέσα από το σύμφωνο Μολότοφ – Ρίμπεντροπ.
Ποιες είναι ορισμένες πλευρές που ξεχωρίζουν από την έκδοση
Αρχικά, ότι τα καπιταλιστικά κράτη, ασχέτως μορφής διακυβέρνησης, δημοκρατικής ή φασιστικής ως κοινό αντίπαλο έχουν την εργατική τάξη και στην συγκεκριμένη φάση το πρώτο εργατικό κράτος, την ΕΣΣΔ. Θα δούμε για παράδειγμα ο Μάισκι να αναφέρει ότι “Ποια ήταν τα συμπεράσματα από τις πρώτες και σύντομες επαφές μου με τους ιθύνοντες αγγλικούς κύκλους; Ένα και μόνο: Οι κύκλοι αυτοί όχι μόνο δεν επιθυμούσαν ν' αποκαταστήσουν σχέσεις φιλίας και συνεργασίας με τη χώρα των Σοβιέτ, αλλά, αντίθετα, εκδήλωσαν ανοιχτά το μίσος τους εναντίον της, μέχρι του σημείου να ξεχνάνε πολλές φορές και τους πιο στοιχειώδεις κανόνες φιλοφροσύνης και διπλωματικού Η έκδοση φωτίζει την πορεία των γεγονότων και την λεγόμενη πολιτική κατευνασμού που ακολούθησαν οι ΗΠΑ, Αγγλία και Γαλλία απέναντι στην ναζιστική Γερμανία και την φασιστική Ιταλία προκειμένου να τις στρέψουν απέναντι στην ΕΣΣΔ.
Για παράδειγμα, θα δείτε στην έκδοση στοιχεία όπως ότι τον Ιούνη του 1935 οι Άγγλοι υπογράφουν ναυτική συμφωνία με τους Γερμανούς που αναγνώρισε επίσημα στη Γερμανία το δικαίωμα των ναυτικών εξοπλισμών και έδινε το δικαίωμα να έχει υποβρύχιο στόλο ισοδύναμο με ολόκληρης της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Αντίστοιχα, ότι μπροστά στις εισβολές των ναζιστικών στρατευμάτων οι λεγόμενες "δημοκρατικές δυνάμεις” αρκούνταν σε μια απλή διαμαρτυρία. Μάλιστα, το 1938 οι ηγέτες της Μ. Βρετανίας και της Γαλλίας υπέγραψαν με τον Μουσολίνι και τον Χίτλερ, μία από τις πιο επαίσχυντες ιμπεριαλιστικές συμφωνίες και παραδόθηκε στη χιτλερική Γερμανία η τσεχοσλοβακική περιοχή της Σουδητίας. Από τη διάσκεψη του Μονάχου, είχε αποκλειστεί η Σοβιετική Ένωση παρόλο που είχε σύμφωνο αμοιβαίας βοήθειας με την Τσεχοσλοβακία, όπως και η ίδια η Τσεχοσλοβακία, της οποίας το μέλλον παιζόταν κορόνα - γράμματα. Ο Μαίσκι αναφέρεται στην συμφωνία λέγοντας ότι "Στο Μόναχο έλαβε σάρκα και οστά το περιβόητο "σύμφωνο των Τεσσάρων Μεγάλων" που η αιχμή του στρεφόταν εναντίον της ΕΣΣΔ..
Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό να τονίζεται απέναντι σε όσους πιάνουν στο στόμα τους το σύμφωνο Μολότοφ - Ρίμπεντροπ. Να υπενθυμίζεται ότι ακόμη και μπροστά στον ολοκάθαρο κίνδυνο γερμανικής εισβολής στην Τσεχοσλοβακία, η Σοβιετική Ένωση ήταν εκεί, ενημέρωσε την γαλλική κυβέρνηση ότι ήταν να παράσχει ένοπλη υποστήριξη στην Τσεχοσλοβακία. Οι κυβερνήσεις της Γαλλίας, αλλά και της Αγγλίας, όχι μόνο δεν απάντησαν στις σοβιετικές αυτές προτάσεις, αλλά με έμμεσους τρόπους υπονόησαν ότι η καλύτερη λύση για το τσεχοσλοβάκικο ζήτημα ήταν η παραχώρηση της στη Γερμανία. Το σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότοφ ήταν μια συνέχεια αυτών των εξελίξεων. Ήταν μια προσπάθεια της ΕΣΣΔ ουσιαστικά να καθυστερήσει τη γερμανική επίθεση εναντίον της, την οποία θεωρούσε βέβαιη. Έτσι, εξασφάλισε 21 πολύτιμους μήνες για την πολεμική της προετοιμασία. Μήνες που τελικά έπαιξαν τεράστιο ρόλο στην Αντιφασιστική Νίκη,
Ακόμη και η σύναψη συμμαχίας στον Β Παγκόσμιο πόλεμο ανάμεσα στην Γαλλία, την Αγγλία, τις ΗΠΑ με την ΕΣΣΔ, βέβαια, δεν έγινε υπό το πλαίσιο γενικά κάποιων δημοκρατικών ιδεών. Άλλωστε, καθοριστικό στοιχείο με το οποίο οι ιμπεριαλιστές επιλέγουν τις συμμαχίες τους είναι ο έλεγχος και το μοίρασμα αγορών και εδαφών. Αυτό αποτυπώνουν στην έκδοση τα λόγια του Ουίνστον Τσώρτσιλ, γνωστού αστού πολιτικού, στον Μαίσκι. Εκεί του αναφέρει ότι "Η Βρετανική Αυτοκρατορία είναι για μένα η αρχή και το τέλος των πάντων. Ό,τι είναι καλό για τη Βρετανική Αυτοκρατορία είναι επίσης καλό και για μένα. Ό,τι πάλι είναι βλαβερό για τη Βρετανική Αυτοκρατορία είναι βλαβερό και για μένα προσωπικά.... Το 1919 έκρινα πως η χώρας σας αντιπροσώπευε τον πρωτεύοντα κίνδυνο για τη Βρετανική Αυτοκρατορία και ήμουν πολέμιος της χώρας σας. Σήμερα πιστεύω πως ο μεγαλύτερος κίνδυνος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας είναι η Γερμανία και είμαι πολέμιος της Γερμανίας... Για ποιο λόγο λοιπόν να μην ενωθούμε για ν' αποκρούσουμε έναν κοινό εχθρό; Υπήρξα πολέμιος του κομμουνισμού και εξακολουθώ να είμαι, εν ονόματι όμως της ακεραιότητας της Βρετανικής Αυτοκρατορίας είμαι πρόθυμος να συνεργαστώ με τα Σοβιέτ.. Τα παραπάνω εξηγούν και γιατί οι λεγόμενες "δημοκρατικές δυνάμεις” μπήκαν στον πόλεμο μόνο αφ' ότου είδαν ότι υπάρχει κίνδυνος να χάσουν την θέση τους στον διεθνή ανταγωνισμό, να νιώθουν ότι θα βρεθούν ριγμένοι στην μοιρασιά της κλεψιάς του ιμπεριαλιστικού πολέμου.
Η έκδοση φωτίζει, ωστόσο, και μια ακόμα πλευρά. Αν κάποιος ρίξει μια ματιά στην επίσημη ιστοριογραφία θα δει ότι ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος προκλήθηκε από «την τρέλα ή την υπεροψία του Χίτλερ», από «την αργοπορία και την απουσία ετοιμότητας των Συμμαχικών δυνάμεων (Αγγλία, Γαλλία, ΗΠΑ)» μέχρι και από «την στάση της ΕΣΣΔ ως προς την ναζιστική Γερμανία. Κάποιος πονηρεμένος θα έβλεπε σε αυτά τα αφηγήματα μια αρκετά μεγάλη ομοιότητα με σημερινές αναλύσεις περί "τρελών" ηγετών που μας κυβερνούν, περί «αργοπορίας του ΝΑΤΟ να εμποδίσει τον Πούτιν», περί επικίνδυνου Τραμπ κ.α. Πέρα από το ότι οι ιμπεριαλιστές και τα επιτελεία τους δεν έχουν κάποια ιδιαίτερη φαντασία στα επιχειρήματα για να εμφανιστούν ως δήθεν "η σωστή πλευρά της Ιστορίας" διαχρονικά, ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος προσφέρεται και για πιο χρήσιμα συμπεράσματα.
Η βαρβαρότητα του πολέμου απέδειξε ότι ο καπιταλισμός οδηγείται στον πόλεμο όχι λόγω “τρέλας", αλλά κανονικότητας στην λειτουργία του γιατί είναι ένα σύστημα χρεοκοπημένο που πνίγεται μέσα στα αδιέξοδα και της αντιφάσεις του. Με αυτό ήρθε αντιμέτωπη η εργατική τάξη και η νεολαία όταν 20 χρόνια μετά από τον πιο αιματηρό πόλεμο της ιστορίας έως τότε, τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο το 1914 (19 εκ. νεκροί), σύρθηκε στο ακόμα πιο πολύνεκρο ιμπεριαλιστικό σφαγείο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου το 1939 (πάνω από 62 εκ. νεκροί). Θύματα οι εργατικές-λαϊκές μάζες που μόλις είχαν γιατρέψει τις πληγές τους, είχαν συγκροτήσει ξανά το σπιτικό τους και είχαν θάψει τους νεκρούς τους, είχαν συρθεί στην ανέχεια και την φτώχεια για να ξαναβρούν τα πατήματά τους. Τα τρωκτικά των χαρακωμάτων, όπως τους αποκαλούσαν, του Α' Παγκοσμίου Πολέμου που μόλις ξανάγιναν σύζυγοι, γιοι, αδέρφια, γονείς, κλήθηκαν μαζί με τα παιδιά τους να αναβιώσουν τον εφιάλτη.
Ενδεικτικό των αδιεξόδων του συστήματος είναι ότι λίγο πριν την έναρξη του πολέμου, το 1929, ξέσπασε μια πολύ μεγάλη καπιταλιστική οικονομική κρίση, πρώτα στις ΗΠΑ, μετά στη Γερμανία και στη συνέχεια σε άλλες χώρες. Οι αντιθέσεις του καπιταλιστικού συστήματος είχαν χτυπήσει κόκκινο". Από τη μια συσσωρεύονταν πλούτη στους καπιταλιστές και κεφάλαια που δεν έβρισκαν κερδοφόρα διέξοδο επενδύσεων, από την άλλη συσσωρεύονταν φτώχεια, εξαθλίωση.
Άλλωστε, οι ίδιοι οι φασίστες δεν ήταν ορισμένοι τρελοί ή παράταιροι από το καπιταλιστικό σύστημα. Στηρίχθηκαν από την αστική τάξη για να χτυπήσουν το εργατικό κίνημα, να επιβάλλον σιγή στους χώρους δουλειάς μπροστά στην πολεμική προετοιμασία, να καλλιεργήσουν την εθνική ενότητα και την συστράτευση των εργαζομένων και της νεολαίας πίσω από την πολεμική προετοιμασία. Το κόμμα των ναζί ανέβηκε στην εξουσία μέσα από την ανάδειξη του στο Γερμανικό Κοινοβούλιο και με την ανοχή όλων των υπόλοιπων αστικών κομμάτων, ενώ παράλληλα στηρίχτηκε οικονομικά με δισεκατομμύρια από τους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς κολοσσούς της εποχής. Χαρακτηριστικά ο Φριτς Τύσσεν, γερμανός βιομήχανος εκείνης της εποχής δήλωνε τα εξής «Προσέφερα προσωπικά ένα συνολικό ποσό ενός εκατομμυρίου μάρκων στο ναζιστικό κόμμα. Περίπου η βαριά γερμανική βιομηχανία έθετε στη διάθεση των εθνικοσοσιαλιστών το ποσό των δύο εκατομμύριων μάρκων το χρόνο». Είναι, επίσης, χαρακτηριστικά τα λόγια του προέδρου του Συνδέσμου Γερμανών Βιομηχάνων, Γ. Κρουπ, εκείνη την εποχή, ο οποίος υποστήριζε ότι «Ο εθνικοσοσιαλισμός απελευθέρωσε τον Γερμανό εργάτη από τη μέγγενη ενός δόγματος (σ.σ. του κομμουνισμού) που ήταν βασικά εχθρικό τόσο για τον εργοδότη όσο και για τον εργαζόμενο. Ο Αδόλφος Χίτλερ επέστρεψε τον εργάτη στο έθνος του. Τον μετέτρεψε σε πειθαρχημένο στρατιώτη της εργασίας και συνεπώς σύντροφό μας (σ.σ. των βιομηχάνων!)».
Αυτές οι αντιθέσεις οξύνθηκαν ακόμα περισσότερο εξαιτίας της ύπαρξης της Σοβιετικής Ένωσης, του πρώτου εργατικού κράτους στον κόσμο το οποίο αποτελούσε αγκάθι για όλα τα καπιταλιστικά κράτη εκείνης της περιόδου και τους προκαλούσε ανησυχία για το γεγονός ότι σε αυτή την περιοχή του πλανήτη η εργατική τάξη είχε ανατρέψει τους εκμεταλλευτές της και οικοδομούσε τον σοσιαλισμό. Στην πραγματικότητα η καπιταλιστική κρίση του 1929 ξεπεράστηκε αρχικά με τις επενδύσεις στην πολεμική βιομηχανία και στην συνέχεια με την μαζική καταστροφή πόλεων, παραγωγικών μονάδων καθώς και τον θάνατο εκατομμυρίων εργαζομένων στο πεδίο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.
Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος γεννημένος από τις αντιφάσεις του καπιταλιστικού συστήματος μπορεί να δίνει την θέση του σε μια ιμπεριαλιστική ειρήνη αλλά πάντοτε εις βάρος των λαών. Η ύπαρξη του εργατικούς κράτους της ΕΣΣΔ, ως της μοναδικής δύναμης που έδινε από προοδευτική σκοπιά την πολεμική σύγκρουση, αποδεικνύει την πραγματική διέξοδο από τον πόλεμο υπέρ των λαών, την σοσιαλιστική επανάσταση. Αυτό το πνεύμα του επαναστάτη κομμουνιστή που πάει κόντρα σε όλους και σε όλα τονίζει και ο Μαΐσκι που αναφέρει ότι "... Οι Μπολσεβίκοι δεν είναι πασιφιστές του Τολστόι. Όπως λέει κι ένα λαϊκό σοβιετικό τραγούδι, το “θωρακισμένο τρένο μας περιμένει πάντα πανέτοιμο στο υπόστεγο του, εξοπλισμένο μάλιστα με τα πιο σύγχρονα όπλα, και, αν κάποιος εχθρός απειλήσει το σοβιετικό κράτος, θα ορμήσει καταπάνω του.”.
Γιατί ανεβαίνουν πάλι αυτές οι δυνάμεις;
Σήμερα ανοίγει πιο έντονα η συζήτηση για την άνοδο των νεοφασιστικών και εθνικιστικών δυνάμεων. Θα διαβάσουμε τίτλους σε σάιτ όπως "Αντιμέτωποι ξανά με το αυγό του φιδιού οι Ευρωπαίοι", "επιστρέφει το φάντασμα του φασισμού" κ.α.. Πολλοί αναρωτιούνται, βέβαια, καλοπροαίρετα γιατί επανέρχονται στο προσκήνιο αυτές οι δυνάμεις;
Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Η λενινιστική ανάλυση για τον ιμπεριαλισμό, τον σύγχρονο μονοπωλιακό καπιταλισμό, μας διδάσκει ότι σημαίνει στροφή προς την αντίδραση, προς το σάπισμα σε όλες πλευρές της κοινωνίας, τόσο στην εξωτερική πολιτική όσο και στην εσωτερική πολιτική. Αυτή η τάση δυναμώνει ιδιαίτερα σε περιόδους, όπως η σημερινή όπου διαμορφώνονται προϋποθέσεις αστάθειας του συστήματος λόγω της έντασης της προσπάθειας κάθε αστικής τάξης να κερδίσει - ή έστω να μη χάσει - έδαφος στους ανταγωνισμούς για το μοίρασμα αγορών, πρώτων υλών, δρόμων μεταφοράς. Αν κανείς δει, άλλωστε μέτρα που παίρνονται και σε λεγόμενα “δημοκρατικά κράτη" όπως η απαγόρευση απεργιών, οι προβλέψεις για έκτακτο στρατιωτικό νόμο, το μαζικό φακέλωμα θα διακρίνει ότι το αστικό κράτος και οι λειτουργίες του γίνονται συνέχεια πιο αντιδραστικές, πιο επιθετικές απέναντι στην εργατική τάξη και την πρωτοπορία της, το ΚΚ.
Στα πλαίσια της πολεμικής προετοιμασίας δημιουργούνται βαθύτερες δυσκολίες στο αστικό πολιτικό σύστημα για να ενσωματώσει εργατικές-λαϊκές δυνάμεις ενώ διαμορφώνονται πιο έντονα και αντιθέσεις μέσα στην αστική τάξη κάθε χώρας για την διαμόρφωση διεθνών συμμαχιών λόγω και ανακατατάξεων που υπάρχουν στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Δείτε, για παράδειγμα, ότι η άνοδος του AfD στην Γερμανία από την μια οφείλεται στο ότι πλασάρει με υποκριτικό τρόπο ακόμη και κατακτήσεις που είχαν οι εργαζόμενοι την περίοδο της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας ενώ ως βασική αιχμή έχει την διασφάλιση σχέσεων με την Ρωσία, κάτι που θέτουν για παράδειγμα κύκλοι στην γερμανική βιομηχανία προκειμένου να προμηθεύονται φθηνό ρωσικό αέριο.
Κρατήστε αντίστοιχα ότι σε πολλές περιπτώσεις και σε αντίθεση με τον Β ́ Παγκόσμιο πόλεμο, οι δυνάμεις της λεγόμενης “ακροδεξιάς” παρουσιάζονται ότι είναι ενάντια στον πόλεμο, υπέρ της ειρήνης σε σχέση με άλλα παραδοσιακά κόμματα όπως οι φιλελεύθεροι και οι σοσιαλδημοκράτες που σέρνουν τον χορό των πολεμικών εξοπλισμών και βαθύτερης εμπλοκής των χωρών τους στα πολεμικά μέτωπα. Πατώντας πάνω στην απουσία ενός ισχυρού, ταξικά προσανατολισμένου εργατικού κινήματος και ΚΚ με σύγχρονη, επαναστατική στρατηγική που να στοχεύουν στην επαναστατική ανατροπή της εξουσίας των καπιταλιστών καρπώνονται την λαϊκή δυσαρέσκεια και ιδιαίτερα την απέχθεια των λαών απέναντι στον πόλεμο και τις συνέπειές του στην ζωή και το εισόδημά τους.
Η ενίσχυσή τους εκφράζει και την ανάγκη να διασφαλιστεί η λεγόμενη εθνική ενότητα, ότι καπιταλιστές και αφεντικά είμαστε μαζί ως " πατριώτες", "βάζουμε πάνω από όλα την χώρα μας", λογική που μεταφράζεται στο να δεχτούμε παθητικά τις νέες θυσίες στα δικαιώματα και τις ανάγκες μας, την στήριξη των πολεμικών σχεδιασμών στο όνομα της υπεράσπισης των εθνικών μας συμφερόντων. Αυτή η προσπάθεια θα ενταθεί στην χώρα μας μπροστά και στην διαχείριση των Ελληνοτουρκικών ενώ πρώτα σημάδια είδαμε μπροστά στα γεγονότα με την αποστολή στρατευμάτων στην Κύπρο, όπου όποιος εναντιώθηκε παρουσιαζόταν ως ανθέλληνας, ότι είναι κόντρα στα συμφέροντα της πατρίδας. Όπου συγκροτούνται με τέτοιο τρόπο προχωρούν και σε οργανωμένη επίθεση απέναντι στο εργατικό κίνημα και στην πρωτοπορία του, τους κομμουνιστές.
Η αντιμετώπισή τους από το εργατικό λαϊκό κίνημα
Τι μπορούμε να κάνουμε απέναντι στην άνοδο των φασιστικών, εθνικιστικών δυνάμεων, Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Η έκδοση ποιος βοήθησε τον Χίτλερ φωτίζει από την σκοπιά της αρνητικής πείρας, τα λάθη και τις αδυναμίας του κομμουνιστικού κινήματος απέναντι στο φασισμό. Στην ανάλυση της κομμουνιστικού κινήματος σε εκείνη την φάση ο φασισμός αποδιδόταν στις επιδιώξεις του πιο αντιδραστικού τμήματος της αστικής τάξης, λογική που στην πράξη τον διαχώριζε όπως και την αντιμετώπισή του από το καπιταλιστικό σύστημα. Ταυτόχρονα προκρινόταν η γραμμή του «Λαϊκού Μετώπου», δηλαδή η κατεύθυνση της συνεργασίας με σοσιαλδημοκρατικές και άλλες αστικές δυνάμεις ενάντια στον φασισμό, με βάση ένα σύνολο μέτρων αστικής διαχείρισης, χωρίς προσανατολισμό προς τη σοσιαλιστική επανάσταση. Αυτή η γραμμή αντικειμενικά οδηγούσε την πάλη του εργατικού κινήματος να στοιχηθεί κάτω από την σημαία της αστικής δημοκρατίας. Θα δείτε, για παράδειγμα, ο Μαίσκι να αναφέρει ότι "Η διαίρεση στις τάξεις του προλεταριάτου ήταν βαθιά και οι σοσιαλιστές αντιτάσσονταν πεισματικά σε κάθε ενότητα δράσης με τους κομμουνιστές εναντίον του φασισμού. Έτσι, η άνοδος του Χίτλερ φαινόταν πολύ πιθανή."
Ο διαχωρισμός των τμημάτων της αστικής τάξης και των ιμπεριαλιστικών κέντρων σε φιλειρηνικά και φιλοπόλεμα, δημοκρατικά και φασιστικά, συσκότιζε τον πραγματικό ένοχο για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και την άνοδο του φασισμού, το μονοπωλιακό καπιταλισμό. Δε φώτιζε, δηλαδή, το επιτακτικό στρατηγικό καθήκον για επαναστατική ανατροπή της αστικής τάξης σε κάθε χώρα, ζήτημα που επέδρασε και στην πολιτική ετοιμότητα του ΚΚΕ την δεκαετία του 40',
Σήμερα διάφορες αστικές δυνάμεις, ιδιαίτερα της σοσιαλδημοκρατίας, μας λένε ότι για να αντιμετωπίσουμε τον φασισμό πρέπει να ενωθούμε με βάση τα καθημερινά προβλήματα της εργατικής τάξης χωρίς ποτέ να θέτουμε το ποιος είναι ο πραγματικός ένοχος αλλά και φωτίζουν λύσεις εντός του συστήματος χτυπώντας ότι η πραγματική ανακούφιση των εργαζομένων και του λαού θέλει σύγκρουση με τους σχεδιασμούς του κεφαλαίου, ότι πραγματική διέξοδος δεν είναι η ελάφρυνση του πόνου του λαού για να μην ανέβουν οι φασίστες αλλά η οργάνωση της πάλης του με στόχο την ανατροπή του συστήματος που γεννά τους φασίστες, τον καπιταλισμό,
Άλλωστε, η αντιπαράθεση με αυτές τις δυνάμεις, η απομόνωσή τους γίνεται πρώτ' απ' όλα στον δρόμο, στους χώρους δουλειάς, στις γειτονιές, δεν αρκούν μόνο τα ωραία λόγια και οι διακηρύξεις. Από την άλλη δεν μπορεί να δοθεί στα σημεία ούτε μόνο σε μια κουβέντα για το παρελθόν, όπου συχνά αξιοποιούν ωμό αντικομμουνισμό και ψέματα.
Χρειάζεται να φωτιστεί στην νεολαία από τους κομμουνιστές ότι το βασικό ψέμα που λένε είναι ότι όλοι οι Έλληνες είμαστε μαζί. Αφού είμαστε όλοι μαζί, άραγε μαζί βγάζουμε τα κέρδη που εκτοξεύονται από την ακρίβεια και μαζί πληρώνουμε τους λογαριασμούς; Όλοι μαζί θα σταλούμε στο μέτωπο του πολέμου, και το παιδί εργατικής καταγωγής και ο γόνος ενός εφοπλιστή; Ίσα-ίσα η φτώχεια και η εξαθλίωση, η ένταση της εκμετάλλευσης και το βάθεμα της πολεμικής εμπλοκής έχει κερδισμένους και χαμένους, υπάρχει η Ελλάδα που κερδίζει και η Ελλάδα που πληρώνει. Για να κερδίσουμε εμείς πρέπει να χάσει το κεφάλαιο, να πάμε κόντρα στους σχεδιασμούς της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Αντίστοιχα, ότι αντισυστημικός δεν είσαι όσες φορές και να το πεις αλλά με βάση το τι κάνεις και σε ποιους εναντιώνεσαι. Δεν είσαι αντισυστημικός αλλά βαθιά συστημικός όταν στηρίζεις τα συμφέροντα των εφοπλιστών και άλλων καπιταλιστών, όταν μιλάς για ένα καλύτερο αστικό κράτος, δήθεν "καθαρό και άφθαρτο" παρουσιάζοντας ότι μπορεί να υπάρξει δίκαιη μοιρασιά της αδικίας που γεννά ο καπιταλισμός. Αντισυστημικός δεν είσαι όταν υμνείς την ΕΕ όπως ο Κασιδιάρης που λέει ότι “Έχουν κατακλέψει (η κυβέρνηση της ΝΔ) και τα δημόσια ταμεία και τους ευρωπαϊκούς πόρους. Ευτυχώς που υπάρχει ο θεσμός της ευρωπαϊκής εισαγγελίας και ανέδειξε ένα μικρό ψήγμα αυτών των εγκλημάτων." ή η κριτική σου στην κυβέρνηση της ΝΔ είναι ότι πρόκειται * για την πιο γελοία και αποτυχημένη κυβέρνηση όλων των εποχών".
Στην πραγματικότητα θα δούμε ότι στην ουσία πολλά από αυτά που λένε ταυτίζονται με τις προτάσεις των υπόλοιπων κομμάτων του συστήματος. Αυτά που βαφτίζουν τους καπιταλιστές και το κυνήγι της κερδοφορίας ως "κακές πρακτικές ορισμένων καρτέλα. Αυτών που μιλούν συνέχεια για διαφθορά αλλά ποτέ για την μόνιμη διαπλοκή κράτους και επιχειρηματικών ομίλων για ανέβουν οι δεύτεροι στον ανταγωνισμό. Αυτών που κάνουν, δήθεν, σκληρή κριτική στην ΝΔ και τον Μητσοτάκη συγκαλύπτοντας ότι η "ανικανότητα" μιας αστικής κυβέρνησης προκύπτει πάντα από την μεγάλη ικανότητά" της να προωθεί τα συμφέροντα και τους σχεδιασμούς των επιχειρηματικών ομίλων. Είναι αυτές οι δυνάμεις που από το πρωί μέχρι το βράδυ ξεπλένουν την ΕΕ και αντιστρέφουν την πραγματικότητα, από ένοχο την παρουσιάζουν ως σωτήρα για τα δικαιώματα του λαού και της νεολαίας.
Συντρόφισσες και σύντροφοι, φίλες και φίλοι
Για να κερδίσει ο λαός πρέπει να χάσει το κεφάλαιο. Αυτό είναι που πονάει τους φασίστες και θα τους βρίσκει πάντα απέναντι στους κομμουνιστές και το εργατικό κίνημα. Κόντρα στις υποκριτικές ανησυχίες του αστικού πολιτικού συστήματος και της αστικής δικαιοσύνης γνωρίζουμε πολύ καλά πως μόνο το εργατικό-λαϊκό κίνημα μπορεί να αντιμετωπίσει τους φασίστες, να τους απομονώσει σε κάθε χώρο δουλειάς, σε κάθε σχολείο και γειτονιά.
Γνωρίζουμε, ακόμη, πως ο φασισμός δεν νικιέται με ρευστά αντιφασιστικά μέτωπα. Η επίθεση εναντίον του είναι άμεσα συνδεδεμένη με τη διαφώτιση για τον πραγματικό του χαρακτήρα, για να αφαιρεθεί το «αντισυστημικό» προσωπείο τέτοιων δυνάμεων, με την αποκάλυψη του ρόλου που έχουν αναλάβει εκ μέρους του συστήματος. Με την πάλη ενάντια σε όλους όσοι τον θρέφουν και έχουν συμφέρον απ' αυτόν.
Απάντηση στην άνοδο της επιρροής των φασιστικών και εθνικιστικών δυνάμεων μπορεί να δώσει μόνο ένα ισχυρό, ταξικά προσανατολισμένο εργατικό - λαϊκό κίνημα, που βάζει στο στόχαστρο τις αιτίες που την τροφοδοτούν. Απάντηση μπορεί να δώσει μόνο ο οργανωμένος λαός που βαδίζει μαχητικά στον δρόμο της ανατροπής του συστήματος της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης.
Οι δυνάμεις του ΚΚΕ και της ΚΝΕ βγαίνουν μπροστά για το τσάκισμα των φασιστών, για να εμποδιστεί το δηλητήριο τους από το να διεισδύσει μέσα στην νεολαία. Πρωτοστατούν για την ενότητα της εργατικής τάξης, ασχέτως φυλής και εθνικότητας για να χτυπηθεί πραγματικά η ενότητα των αφεντικών και των "ανθρώπων” τους. Μπορούν να το κάνουν αποτελεσματικά γιατί γνωρίζουν, στοχεύουν και οργανώνουν την πάλη απέναντι στην ρίζα του φασισμού, στο σύστημα της εκμετάλλευσης και των πολέμων, τον καπιταλισμό.
Η κατάκτηση της εξουσίας από την εργατική τάξη και η οικοδόμηση της σοσιαλιστικής κοινωνίας είναι όρος προκειμένου οι καπιταλιστές και οι υπηρέτες τους να αποτελέσουν παρελθόν. Είναι προϋπόθεση προκειμένου οι λαοί να κτίσουν με την εργασία τους το κοινό τους μέλλον, να εξαλειφθούν σκοταδιστικές, ρατσιστικές και άλλες ξεπερασμένες ιστορικά αντιλήψεις. Ο εργαζόμενος άνθρωπος να συνειδητοποιήσει την θέση και τον ρόλο του μέσα στην κοινωνία. Ανοίγουμε τον δρόμο για το πραγματικά επίκαιρο και αναγκαίο, για τον σοσιαλισμό-κομμουνισμό.»
- Να αναφέρουμε τέλος, ότι μετά την παρουσίαση του βιβλίου ακολούθησαν από το κοινό ερωτήσεις-παρεμβάσεις.